doelstelling artikelen messenger vliegvissen



09 februari 2013

Werpen leren uit een boekje of van een video

Joan Wulff: “If you don’t know where the fish lie, but can cast to cover the water with finesse, you are likely to catch fish. If you know where they lie, but can neither reach them nor present the fly naturally, you are not even in the game”.
(“Als je niet weet waar de vis ligt, maar je kunt met goed werpen het water afdekken, dan zul je zeer waarschijnlijk vis vangen. Als je weet waar ze liggen, maar je kunt er niet bij, of je kunt de vlieg niet op een natuurlijke wijze presenteren, dan heb je geen schijn van kans”).

De kunst van het werpen met een vliegenhengel is meestal de belangrijkste te nemen horde om met vliegvissen te beginnen. Vliegbinden voor sommigen ook, maar je kunt altijd en vrijwel overal vliegen kopen. Werpen moet je toch echt zelf doen. Als een niet-vliegvisser naar een geoefend werper staat te kijken dan krijgt hij heel dikwijls het idee dat die technieken bijna niet aan te leren zijn, of slechts voor heel weinigen weggelegd. Nou is en wordt dat gevoel door sommige vliegvissers ook wel met enige opzet in stand gehouden, omdat ze hun sport exclusief willen houden. Maar dat is onze sport gelukkig allang niet meer. Natuurlijk kun je gigantische bedragen uitgeven aan je uitrusting, en er helemaal “design’ bij gaan lopen; natuurlijk zijn er mogelijkheden om naar buitenissig dure en exclusieve bestemmingen te reizen, waar je wordt verwend met champagne, kreeft en kaviaar, de visgids je spullen in orde maakt, de vlieg eraan knoopt en voor je inwerpt; maar gelukkig kun je ook gewoon in de Slinge, de Veengoot, de Wijde Wetering of een van onze oer-Hollandse polders op prachtige rietvoorns en gulzige snoeken gaan vissen. Zoals blijkt bij onze werpdagen valt het werpen met de vliegenhengel vrij snel te leren, en zijn bepaalde “truc”worpen helemaal geen hogeschoolwerk. Het is helemaal niet zo moeilijk als het lijkt, en na een paar uur les kun je al goed genoeg werpen om een visje te vangen. Maar, om verder te werpen en bijzondere worpen voor moeilijke omstandigheden onder de knie te krijgen is veel oefenen, proberen en doen noodzakelijk. Ook hier geldt, zoals bij alles, oefening baart kunst. Nu heb je als beginnend werper niet dagelijks een werpinstructeur ter beschikking, en toch wil je beter gaan werpen. Echter, als je jezelf vaardigheden gaat aanleren zonder dat je op je fouten wordt gewezen of zonder dat je weet waarop je bij een specifieke worp moet letten, is het bijna gegarandeerd dat je je een werpstijl aanleert die je niet veel verder brengt, en die later bijna niet meer te corrigeren is. Er is ontzettend veel geschreven over het werpen met de vlieg en er zijn stapels video’s over deze materie verschenen. Als je zonder de hulp van een goede instructeur – beter wilt leren werpen en wat meer trucworpjes onder de knie wilt krijgen kan een goed boekje of een goede instructievideo een uitstekend hulpmiddel zijn. Vrijwel elk algemeen vliegvisboek besteedt in meer of mindere mate aandacht aan het werpen met de vliegenhengel. Ik denk hier bijvoorbeeld aan Paul Blokdijk’s “beginnen met Vliegvissen in Nederland”, Wim Alphenaar’s “Vliegvissen in de Praktijk”, of Henk Peeter’s “Vliegen vangen Vissen”. Alle drie de boeken gaan vooral in op de basisworp, het in de lucht houden van de lijn, en een enkele extra techniek, zoals de rolworp. Veel meer valt uit deze boeken niet te leren. De getekende illustraties zijn zeer schematisch, en ook al zijn het beginnerboekjes, een echte beginner zal hier slecht mee uit de voeten komen. Een algemeen vliegvisboek boek dat dieper op de
werpmaterie ingaat, is het prachtige, door Had Verheijen op alle bladzijden met aquarellen geïllustreerde, (Duitse) boek “Faszination Fliegenfischen” van de Zwitserse, voormalig werpwereldkampioen Hans Rudi Hebeisen. Zonder foto’s, maar met duidelijke ondersteunende aquarellen van Had Verheijen geeft HRH een prima inzicht in de techniek van het vliegwerpen. Zijn tien gouden regels neem ik hier graag over: 1. Houd de hengel net zo voorzichtig vast als was het een levende vogel; 2. Voor vliegwerpen heb je geen kracht nodig, nooit; 3. Werk zelf niet teveel, laat je hengel voor je werken; 4. Wees zuinig met het uitoefenen van druk, en maak geen grote zwaaien; 5. Wees nooit hectisch of verbeten; 6. werp uit de schouder; 7. Je linkerhand is net zo belangrijk als je rechter; 8. De achterwaartse worp is net zo belangrijk als de voorwaartse; 9. Bij de achterwaartse worp loopt de vliegenlijn onder de hengeltop door (NB. Dit is de Oostenrijkse/Gebetsroither stijl, zie hieronder bij Roman Moser); 10. Werp smalle lussen (“narrow loops”).


Echte, specifieke vliegwerpboeken, met veel en goede foto’s kennen wij niet in het Nederlandse taalgebied. Daarvoor moeten we de grote plas over, naar de VS, want daar zijn heel veel specifieke boeken over vliegwerpen geschreven, boeken vol met duidelijke foto’s en tekeningen. Een werkelijk subliem boek is geschreven door niemand minder dan Lefty Kreh; het boek heet: “Casting with Lefty Kreh”, dit is hèt standaardwerk, het is bijna een bijna foliant, want is zo’n 460 pagina’s dik, en bevat meer dan duizend(!) schitterende kleurenfoto’s (het boek kost in Amerika, bij Amazon.com, USD 37,77, maar, ongelooflijk, maar waar, het is voor slechts GBP 9.95 (plus porto) te koop bij Paul Morgan, www.anglebooks.com, hij heeft er waarschijnlijk wat teveel ingeslagen). Een ander goed Amerikaans boek is geschreven door Al Kyte, en heet: “The Orvis Guide to better Fly casting”. Dit boek gaat ervan uit dat je al een beetje behoorlijk kunt werpen, en geeft goed onderbouwde tips om je technieken verder te verbeteren. In dit boek heeft de tekst de overhand en zijn de afbeeldingen ondersteunend. Ik vind dit boek meer geschikt voor een werpinstructeur, dan voor een (beginnend) werper die zijn techniek met behulp van een boek wil verbeteren. Geen echte aanrader, dus. Een ander boekje dat het noemen waard is is: “Fly Casting, Illustrated in Color”, van Frank Amato en Jim Schollmeyer. Dit is een vrij goedkoop uitgevoerde paperback, zoals Frank Amato er meerdere heeft uitgegeven, maar het is een echt op de praktijk gericht boekje van slechts 48 pagina’s dat duidelijke illustraties bevat en ook ingaat op hele speciale, maar onder omstandigheden bijzonder nuttige worpjes, zoals de pijl en boog worp, de slangenworp, dapping, en werpen onder moeilijke omstandigheden door gebruik te maken van de adhesieve kracht van stromend water. Ik heb ditboekje op de kop getikt bij Henk Peeters, in een pakketje van drie Amato boeken (incl. “Nymph Fishing” en Dry “Fly Fishing” van Dave Hughes) voor EUR 20,-.
Het aanbod aan video’s en Dvd’s met werpinstructie is eveneens enorm groot, en tot voor kort was er in het Nederlandse taalgebied nauwelijks iets te vinden. Een van de eerste video’s die (een beetje) aandacht besteedde aan het werpen met de vliegenhengel is de Instructievideo “beginnen met Vliegvissen”, welke video zwaar gesponsord werd door de voormalige hengelsportgroothandel Moritz. De video is nergens meer te krijgen, en zelfs op internet niet meer te vinden. Toch is hij voor een beginnend vliegvisser best interessant. In deze video wordt alleen de basisworp behandeld. In december vorig jaar kregen alle VNV leden de DVD “Werpen met de Vliegenhengel” als jaarlijks kerstcadeautje in de brievenbus. Op deze video demonstreert Bas de Bruin de belangrijkste worpen met de vliegenhengel. Het voordeel van deze DVD is dat de begeleidende tekst in het Nederlands is, nadeel vind ik dat veel werpdemo’s op een grasveld en met een achtergrond van hoge bomen worden gegeven. De hengel en de lijn zijn daardoor niet altijd even goed zichtbaar. De samenvatting van de diverse behandelde worpen met een demonstratie ervan in de Kyll is goed. De Dvd is nog steeds te bestellen bij de VNV, www.vnv.nu. De Dvd is aantrekkelijk geprijsd, Eur 10,- voor VNV leden, Eur 12,50 voor niet VNV leden. Een erg goede DVD, (voor sommigen helaas) in het Engels, die diep ingaat in de basisbeginselen, en van daaruit voortborduurt en het werparsenaal gestructureerd uitbouwt, is: “Dynamics of Fly Casting …from solid basics to advanced techniques” van Joan Wulff, de echtgenote van wijlen Lee Wulff. Joan Wulff is de jongste niet meer, ze won haar eerste werpkampioenschap al in 1938(!), en vist dus al meer dan 70 jaar met de vlieg (girlpower!). Joan Wulff is niet alleen een uitstekende werper, met de eenhandige hengel heeft ze al eens meer dan 40 meter ver geworpen, maar ook een voortreffelijke instructeur. De Dvd is zeer de moeite waard; hij kost ca. USD 25,- bij amazon.com. Een van de beste (Duitstalige, maar ook Engels ingesproken) werpinstructie Dvd’s die ik ken is: “Werfen in ¾ Takt” van Roman Moser. Als je al een beetje kunt werpen kan deze video een echte hulp zijn voor het verder ontwikkelen van je vaardigheden. In deze video demonstreert Roman Moser de karakteristieke verschillen tussen de Engelse, Amerikaanse en Oostenrijkse (Gebetsroither) werpstijlen. Hij demonstreert de diverse basisworpen, demonstreert (3/4 Takt/driekwarts maat) de dubbelstrip op de maten van een Weense wals, en hij toont vrijwel alle zgn. trucworpen (roll cast, switch cast, side cast, steeple cast, screwdriver pickup, zipper cast, parachute cast, tuck cast, bow cast, reach cast, pendulum cast, en hook cast). Ook laat Roman Moser zien hoe je moet werpen met verzwaarde/zware kunstvliegen (nimfen, streamers, e.d.). De werpinstructie wordt gefilmd aan de Ager, een prachtige rivier in Oostenrijk. Roman toont aan dat de worpen in de praktijk werken, want hij vangt daadwerkelijk prachtige vissen bij het demonstreren van die worpen. Nog een groot voordeel van de Dvd is dat Roman een felgele, fluorescerende hengel gebruikt, en een feloranje vliegenlijn; de werptechnieken worden hiermee vlijmscherp in beeld gebracht. Een klein nadeel van de film is dat sommige Duitse commentaren later in de studio zijn nagesynchroniseerd; de Engelse commentaren zijn alle in de studio ingesproken. De geluidskwaliteit is daardoor af en toe wat minder. Deze DVD is recentelijk verschenen, en o.a. te koop bij Roman Moser zelf, www.romanmoser.com en bij Angel Bär in Duitsland, www.angel-baer.de. De Dvd kost EUR 29,90.
Hans-Rudi Hebeisen, www.fliegenfischen.ch, hierboven al genoemd bij de bespreking van zijn boek “Faszination Fliegenfischen”, is in Zwitserland wereldberoemd, hij heeft in het(onderhand verre) verleden ook een aantal vliegvisvideo’s uitgebracht en deze recentelijk samengepakt op (dure) Dvd’s. Het betreft “Wurftechnik und Praxis” (CHF 59,-/ca. EUR 36,-), “Wurftechnik auf höchstem Niveau” (CHF 69,-/ca. EUR 42,-) en “Wurftechnik nach Gebetsroither“ (CHF 49,-/ca. EUR 30,-). De laatste bevat historische opnames van werplessen die door Hans Gebetsroither zelf worden gegeven. Verder zijn er nog heel veel video’s en Dvd’s op de markt die werptechnieken behandelen. Ik denk hierbij aan de “Essential Skills” Dvd’s en video’s van Oliver Edwards, de “Neue Wege mit” Dvd’s en video’s van Roman Moser, allemaal films die een bepaalde manier van vissen behandelen en zijdelings ingaan op voor die visserij belangrijke werptechnieken. En natuurlijk denk ik ook aan de “Perfect Cast” serie van Henrik Mortensen, die vooral de technieken met de tweehandige zalmhengel demonstreert.
Zoals je ziet zijn er boeken en video’s/Dvd’s te over om je te helpen bij het verder ontwikkelen van je werptechniek. Echter, de beste leermeester is en blijft een goede instructeur. Daarna, nadat je al een beetje behoorlijk kunt werpen, komt de video, die je ook een gevoel kan geven voor de omstandigheden waarin je als vliegvisser (in het buitenland) verzeild kunt raken. En als laatste kan een boek een hulpmiddel zijn, maar eigenlijk alleen om de theorie van het werpen uit de doeken te doen… papier is geduldig, en, er kan veel op!

JanvdB

 

<< Vorige | Volgende >>